ارزیابی مالی طرح های سرمایه گذاری چیست و چه شاخص‌هایی دارد؟
ارزیابی مالی طرح های سرمایه گذاری چه مفهومی دارد؟ کارشناسان مالی در بورس یا شرکت‌های مختلف که برای انتخاب پروژه‌ها اقدام می‌کنند، چه فاکتورهایی را در نظر می‌گیرند؟ در ادامه این مطلب با ما همراه باشید تا به صورت اجمالی به بررسی این موضوع بپردازیم.
منظور از ارزیابی مالی طرح های سرمایه گذاری چیست؟
ارزیابی مالی طرح های سرمایه گذاری یکی از کارهایی است که توسط کارشناسان مالی انجام می‌شود تا ارزش سرمایه گذاری در یک یا چند طرح پیشنهادی، آشکار گردد. همانطور که می‌دانید، شرکت‌های بزرگ برای ادامه فرآیند سودآوری خود، همواره در حال گزینش و اجرای پروژه‌های مختلفی هستند و از میان چندین طرح، موارد محدودی را انتخاب می‌کنند.
این موضوع، معیارهایی را به شما ارائه می‌کند تا بتوانید برای انتخاب پروژه‌ای که به سودآوری نزدیک‌تر است، اقدام نمایید. این کار طی یک فرآیند انجام می‌شود. از جمله معیارها در این زمینه می‌توان گفت:
- میزان سرمایه گذاری برای راه اندازی طرح.
- مقدار سرمایه لازم و در گردش برای بهره برداری از طرح.
- بررسی ظرفیت اقتصادی.
- بررسی دوره بازگشت سرمایه.
- ارزیابی میزان بازدهی سرمایه.
- بررسی نرخ بازدهی داخلی سرمایه.
همچنین می‌توان فاکتورهای دیگری نیز در این بخش در نظر گرفت که عبارتند از: NPV یا خالص ارزش فعلی و BEP یا نقطه سر به سر.
مزیت‌های ارزیابی طرح‌های سرمایه گذاری
مزیت‌هایی که میتوانید در ارزیابی طرح سرمایه گذاری مد نظر داشته باشید، عبارتند از:
- مدیریت مالی هزینه‌ها پس از زمان اجرای پروژه.
- انجام فرآیند‌های حسابرسی و حسابداری به منظور شناخت پرسودترین پروژه‌ها.
- بررسی مشکلات و چالش‌هایی که در طرح‌ها وجود دارند.
انجام این فرانید مورد بحث، با هدف‌های مختلفی انجام می‌شود. برخی از آنها به منظور توصیف طرح سرمایه گذاری است که میزان سودآوری، سنجش بازارپذیری و مشکلات و ریسک‌های پروژه را مشخص می‌کند. اهداف دیگر، موارد تجویزی می‌باشد که می‌تواند به ارائه پیشنهادهایی برای کاهش ریسک سرمایه گذاری منجر شود.
شاخص های ارزیابی مالی طرح های سرمایه گذاری
حال ممکن است این سوال برای شما پیش آید که این مساله، به چه شیوه‌هایی صورت می‌گیرند. در این رابطه باید به شاخص‌هایی اشاره نمود که می‌بایست برای ارزیابی طرح‌های سرمایه گذاری، بررسی شوند. این شاخص‌های ریاضیات مالی عبارتند از:
- دوره بازگشت سرمایه: در این شاخص، طرحی گزینش می‌شود که مبلغ سرمایه گذاری شده را در کوتاه‌ترین مدت به شما برگرداند. در ارزیابی چنین پروژه‌هایی، مدت زمان اجرا و جریانات نقدی ورودی و خروجی پروژه و طرح‌ها، در نظر گرفته می‌شوند. همچنین هزینه سرمایه اولیه و نیز ریسک‌های نقدی، جزو فاکتورهای مهم در این قسمت هستند.
- نرخ بازده داخلی: یکی دیگر از پارامترهای مالی که باید در پروژه در نظر بگیرید، IRR می‌باشد. بدین معنا که نرخ بازدهی پروژه در طول زمان ایجاد آن بررسی می‌شود. شما میتوانید به دنبال پروژه‌هایی باشید که نرخ بازده داخلی آنها بیشتر از هزینه سرمایه باشد.
- نرخ بازدهی سرمایه: هرچقدر که نسبت سود سرمایه گذاری شما به هزینه‌هایی که می‌کنید بالاتر باشد، پروژه جذاب‌تر خواهد بود. در این قسمت، 3 فاکتور سود، هزینه و مدت زمان سرمایه گذاری در نظر گرفته می‌شوند.
- نرخ رشد سالانه مرکب: به شاخصی که بیانگر میزان رشد یک طرح در یک دوره زمانی خاص باشد، نرخ رشد سالانه مرکب می‌گویند. کارشناسان مالی باید روندهای رشد واقعی درآمد را به همراه نوسانات بازار و مدت زمان تحلیل، در نظر بگیرند.
همچنین کارشناسان مالی باید فاکتورهایی نظیر ریسک های مالی و اقتصادی، مدت زمان پروژه، نرخ رشد و تغییرات هزینه‌ها و شرایط بازار را برای ارزیابی دقیق‌تر طرح‌ها در نظر بگیرند.
مراحل ارزیابی مالی یک طرح سرمایه گذاری
برای ارزیابی مالی طرح‌های سرمایه‌گذاری، تنها محاسبه چند شاخص مالی کافی نیست. ابتدا باید اطلاعات و فرض‌های اصلی طرح به‌درستی مشخص شوند و سپس جریان‌های نقدی آینده مورد بررسی قرار گیرند. هرچه اطلاعات اولیه واقعی‌تر باشند، نتیجه ارزیابی نیز قابل‌اعتمادتر خواهد بود.
در مرحله اول، میزان سرمایه‌گذاری اولیه برآورد می‌شود. خرید زمین، ساختمان، ماشین‌آلات و تجهیزات، هزینه نصب و راه‌اندازی، دریافت مجوزها و سرمایه در گردش موردنیاز از مهم‌ترین اجزای سرمایه‌گذاری اولیه هستند. نادیده‌گرفتن هرکدام از این هزینه‌ها می‌تواند باعث شود طرح در ظاهر سودآور دیده شود، اما هنگام اجرا با کمبود منابع مالی روبه‌رو گردد.
در مرحله بعد، درآمدها و هزینه‌های دوره بهره‌برداری پیش‌بینی می‌شوند. برای برآورد درآمد باید عواملی مانند ظرفیت تولید، مقدار فروش، قیمت محصول یا خدمت و شرایط بازار در نظر گرفته شوند. هزینه مواد اولیه، دستمزد، انرژی، نگهداری، بازاریابی، مالیات و سایر هزینه‌های عملیاتی نیز باید تا حد امکان واقع‌بینانه محاسبه شوند.
پس از آن، جریان نقدی خالص طرح برای هر دوره به دست می‌آید. تفاوت میان سود حسابداری و جریان نقدی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است یک طرح روی کاغذ سودآور باشد، اما به دلیل دیر وصول‌شدن مطالبات یا نیاز زیاد به سرمایه در گردش، با مشکل نقدینگی مواجه شود. سپس با استفاده از جریان‌های نقدی پیش‌بینی‌شده می‌توان شاخص‌هایی مانند ارزش فعلی خالص، نرخ بازده داخلی و دوره بازگشت سرمایه را محاسبه کرد.
یکی دیگر از مراحل مهم، تعیین نرخ تنزیل مناسب است. این نرخ معمولاً با توجه به هزینه تأمین مالی، بازده مورد انتظار سرمایه‌گذار، تورم و ریسک‌های طرح تعیین می‌شود. انتخاب نرخ تنزیل نامناسب می‌تواند نتیجه ارزیابی را کاملاً تغییر دهد.
در پایان نیز بهتر است تحلیل حساسیت و سناریونویسی انجام شود. برای مثال، باید بررسی کرد که اگر مقدار فروش کاهش یابد، هزینه مواد اولیه افزایش پیدا کند یا اجرای پروژه با تأخیر مواجه شود، سودآوری طرح چه تغییری خواهد کرد. مقایسه سناریوهای خوش‌بینانه، واقع‌بینانه و بدبینانه به مدیران کمک می‌کند تا علاوه بر بازده مورد انتظار، ریسک‌های سرمایه‌گذاری را نیز پیش از تصمیم‌گیری بهتر بشناسند.
بدیهی است که داشتن دانش مالی و حسابداری، می‌توانند به شما کمک کنند تا درک بهتری از این پارامترها داشته باشید. اگر می‌خواهید مقالات بیشتری را در حوزه مالی مطالعه کنید یا به قوانین تامین اجتماعی، مالیات و غیره علاقمند هستید، بد نیست سری به بلاگ حسابگاه بزنید. همچنین اگر نیاز به خدمات حسابداری دارید، حسابگاه در خدمت شماست.
همچنین با ابزار «ارزیابی مالی طرح توجیهی حسابگاه» میتوانید نسبت ارزیابی طرح مالی خود اقدام نمایید
